Việc cắt tỉa cây nho là thao tác cắt bỏ cành để điều chỉnh sự phát triển sinh dưỡng và năng suất của cây, tạo cho cây một hình dáng xác định. Thực tế, cây nho là một loài dây leo phát triển theo hướng đi lên và không theo trật tự: nếu không được định hướng, cây sẽ phát triển mất kiểm soát, làm giảm chất lượng nho.
Kỹ thuật Guyot
Kiểu tạo hình phổ biến nhất trên thế giới là Guyot, do nhà trồng nho người Pháp Jules Guyot phát minh vào nửa sau thế kỷ XIX, một hệ thống đặc biệt phù hợp với các vườn nho sản xuất nho làm rượu vang. Đây là kiểu tạo hình có độ mở hạn chế, với các cọc chống cao 1,80 mét và đỡ ba dây thép. Chiều cao thân cây dao động từ 30 đến 100 cm, trên đó có một cành mang quả với 6-12 mắt được uốn nằm ngang và một cựa với 1-2 mắt, trong khi các chồi mang chùm nho được cố định vào những dây đỡ phía trên cành. Hệ thống này mang lại khả năng đón sáng tuyệt vời cho lá và chất lượng sản lượng tốt.
Cordon cựa
Một kiểu phổ biến khác là cordon cựa, trong đó cây nho được tạo hình bằng cách duy trì một tay cành ngang cố định, tức cordon, từ đó mỗi năm phát triển các cựa ngắn với 1-2 mắt mỗi cựa. So với Guyot, cordon cựa cần ít thao tác thủ công hơn qua từng mùa, nhưng phải được quản lý cẩn thận để tránh phần gỗ già cách quá xa thân chính theo thời gian.
Kỹ thuật toppia
Một phương pháp lịch sử khác là giàn pergola: vườn nho gồm các cọc thẳng đứng nâng đỡ một khung ngang hoặc nghiêng, nơi các dây đỡ cành mang quả được cố định. Biến thể của Ossola được gọi là “toppia” hoặc “topia”: cây được nâng đỡ bởi các cột đá nguyên khối từ địa phương, có sẵn nhờ nhiều mỏ đá trong khu vực, với các dầm gỗ hạt dẻ phía trên để đỡ cành nho. Kiểu này phù hợp với những vườn nho có độ đón sáng tốt và thông thoáng, vì nó bảo vệ nho khỏi mưa, nắng và gió quá mức. Tại Ossola, kỹ thuật này có lẽ được áp dụng do địa hình dốc, khiến việc tận dụng không gian theo chiều dọc thực tế hơn so với trồng theo các hàng truyền thống. Cả cọc chống lẫn dầm gỗ đều phải được làm theo kích thước riêng, tùy thuộc vào đặc điểm của từng vườn nho.
Sự cân bằng giữa thảm thực vật và quả
Dù lựa chọn kiểu tạo hình nào, việc cắt tỉa vẫn là một thao tác vô cùng quan trọng đối với sức khỏe và năng suất của cây nho: mục tiêu là duy trì sự cân bằng giữa thảm thực vật của cây và quả, một điều kiện thiết yếu để đạt được chất lượng nho tốt. Thật vậy, một cây nho được để phát triển không kiểm soát sẽ có xu hướng tạo ra nhiều gỗ và lá, làm giảm sự tập trung của đường và hương thơm trong quả nho.
Quan sát việc cắt tỉa tận mắt
Các kiểu tạo hình cũng kể lại lịch sử của một vùng đất: đặc biệt, toppia Ossola là câu trả lời trực tiếp cho địa hình dốc của Val d’Ossola, như đã được kể trong bài viết về nghề trồng nho anh hùng.
Quý khách có thể đặt một buổi nếm thử để tìm hiểu thêm về chủ đề này và trực tiếp tham quan các vườn nho của chúng tôi: chúng tôi sẽ giúp quý khách hiểu rõ hơn về những kỹ thuật này thông qua việc quan sát trực tiếp tại vườn.
Dù là Guyot, cordon cựa hay toppia, mỗi kiểu tạo hình về bản chất đều là một câu trả lời khác nhau cho cùng một câu hỏi: làm thế nào để cân bằng tốt nhất sức sống tự nhiên của cây với chất lượng quả mong muốn, đồng thời tính đến những đặc điểm riêng biệt của vùng đất nơi cây nho được trồng.
Cuối cùng, cần nhớ rằng việc lựa chọn kiểu tạo hình không bao giờ là cố định: theo thời gian, người trồng nho có thể quyết định chuyển đổi một vườn nho từ kỹ thuật này sang kỹ thuật khác, dựa trên kinh nghiệm tích lũy và những nhu cầu sản xuất cụ thể phát sinh theo thời gian, trong một quá trình thích ứng liên tục vốn luôn đặc trưng cho công việc trong vườn nho.
